Geluidsoverlast in de tuin: decibels begrijpen en uzelf ertegen beschermen
Een drukke weg, de warmtepomp van de buren, een spoorlijn achter in de tuin: één geluidsbron kan al genoeg zijn om niet meer van uw tuin te genieten. Voordat u een bescherming kiest, is het belangrijk te weten hoe geluid wordt gemeten en wat het tegenhoudt. Een haag beschermt bijvoorbeeld niet tegen verkeerslawaai, ook niet als die heel dicht is.
Kort samengevat
De belangrijkste punten
- Geluid wordt gemeten in decibels, op een logaritmische schaal: twee bronnen van 60 dB produceren samen 63 dB, geen 120 dB.
- Als algemene regel geldt dat een geluid ongeveer 10 dB zachter moet worden om half zo luid te lijken.
- Hinderlijk geluid verspreidt zich in een tuin bijna altijd via de lucht. Een gesloten, ononderbroken scherm dat de bron aan het zicht onttrekt, biedt effectieve bescherming.
- Plaats dit scherm zo dicht mogelijk bij de bron, nooit halverwege de bron en uw terras.
01 · Geluid
Wat is geluidsoverlast?
We spreken van geluidsoverlast wanneer geluid als hinderlijk wordt ervaren. Dat is dus deels subjectief: dezelfde grasmaaier is op zaterdagmiddag achtergrondgeluid, maar op zondag om 8 uur een bron van ergernis.
Geluidshinder heeft wel degelijk meetbare gevolgen. Volgens Bruitparif kunnen gezondheidseffecten, zoals hinder, slaapstoornissen en een verhoogd risico op hart- en vaatziekten, optreden boven 40 dB(A) ’s nachts en 50 tot 55 dB(A) overdag. Voor wegverkeer adviseert de Wereldgezondheidsorganisatie om een gewogen gemiddelde van 53 dB(A) over 24 uur (de Lden-indicator) en 45 dB(A) ’s nachts niet te overschrijden.
02 · Decibels
Geluid en decibels: hoe wordt geluid gemeten?
Een schaal die niet werkt als een meetlat
Het geluidsniveau wordt uitgedrukt in A-gewogen decibels, aangeduid als dB(A). Die houden rekening met de gevoeligheid van het menselijk oor. De schaal is logaritmisch: elke extra decibel vertegenwoordigt niet dezelfde toename als de vorige.
| Niveau | Richtwaarde |
|---|---|
| 0 dB(A) | Gehoordrempel |
| 40 dB(A) | Drempel waarboven ’s nachts gezondheidseffecten kunnen optreden |
| 50 dB(A) | Een gewoon gesprek |
| 53 dB(A) | Door de WHO aanbevolen waarde voor wegverkeer (Lden-gemiddelde over 24 uur) |
| 80 dB(A) | Drempel voor risico op gehoorschade bij 8 uur blootstelling |
| 120 dB(A) | Pijngrens |
Bronnen: INRS, Bruitparif, WHO (richtlijnen uit 2018).
63 dB60 dB + 60 dB
Decibels kunt u niet bij elkaar optellen
Twee identieke bronnen van 60 dB produceren samen geen 120 dB, maar 63 dB. Een verdubbeling van de bron voegt 3 dB toe. Omgekeerd daalt het niveau met slechts 3 dB als u een van twee identieke machines uitschakelt.
Wat de waarneming betreft, geldt dat een geluid ongeveer 10 dB zachter moet worden om half zo luid te lijken. De werking van een geluidsscherm beoordeelt u dus op het aantal decibels dat het wegneemt, niet op een gevoel van rust.
−3 dBWeg · afstand × 2
Afstand helpt, maar het effect is beperkt
Het geluidsniveau daalt naarmate u verder van de bron af staat, maar minder snel bij een lange geluidsbron. Bij een puntbron, zoals een warmtepomp of grasmaaier, daalt het niveau met 6 dB telkens wanneer de afstand verdubbelt. Bij een weg, die een langgerekte geluidsbron vormt, is dat slechts 3 dB per verdubbeling. Als u uw terras van 10 naar 20 m afstand van een weg verplaatst, levert dat dus maar 3 dB op.
Ook het weer speelt een rol: bij wind uit de richting van de weg kunt u een weg in de verte duidelijk horen.
03 · Soorten geluid
De verschillende soorten geluid
Geluid verspreidt zich niet altijd op dezelfde manier. Elk type vraagt daarom om een andere aanpak.
Een muur houdt het tegen
Luchtgeluid
Dit geluid verplaatst zich door de lucht: verkeer, stemmen, muziek, geblaf en grasmaaiers. Bijna al het geluid dat in een tuin hinderlijk is, valt hieronder. Alleen dit type geluid kan door een muur of buitenscherm worden tegengehouden.
Bij de bron aanpakken
Contactgeluid
Dit geluid wordt via vaste materialen overgedragen: trillingen van een machine op een betonnen vloer, of een passerende trein of vrachtwagen die u via de grond voelt. Een buitenscherm helpt daar niet tegen. U moet de bron aanpakken, bijvoorbeeld door het apparaat op trillingsdempende steunen te plaatsen.
Vooral binnenshuis
Contactgeluid door stoten
Dit geluid ontstaat door een klap of stoot: voetstappen op een vloer, een vallend voorwerp of een dichtslaande deur. Vervolgens verspreidt het zich, net als ander contactgeluid, vooral via de constructie. Het speelt veel meer binnenshuis dan in de tuin.
04 · Uzelf beschermen
Zo beschermt u zich tegen geluidsoverlast in de tuin
-
Bepaal de geluidsbron
Ga na waar het geluid vandaan komt, wanneer het stoort en op welke plek in de tuin. Een weg, spoorlijn, lawaaiige buur of technische installatie vraagt telkens om een andere aanpak. Het geluid van een warmtepomp pakt u eerst bij de bron aan (plaats, omkasting, steunen); verkeerslawaai met een geluidsscherm.
-
Houd de geluidsbron uit het zicht
Een geluidsscherm beschermt het gebied in zijn geluidsschaduw. Een eenvoudige vuistregel: als u vanaf uw terras de weg kunt zien, kan het geluid u bereiken. Het scherm moet hoog genoeg zijn om de geluidsbron aan het zicht te onttrekken vanaf de plek waar u staat, en lang genoeg om te voorkomen dat het geluid er via de zijkanten omheen gaat.
-
Plaats het scherm op de juiste plek
Hoe dichter het scherm bij de geluidsbron staat, hoe doeltreffender het is: langs de weg, op de perceelgrens. Halverwege de weg en uw terras levert het het minste op. Staat het scherm verder van de weg dan van het te beschermen gebied, dan is het effect gering en kunt u het plan beter herzien.
-
Sluit alle openingen
Geluid dringt door de kleinste kier. Een opening onder de schutting, een slecht sluitende aansluiting of een opengewerkt hek kan een groot deel van het effect tenietdoen. Een doeltreffende afscherming is volledig gesloten en doorlopend, van de grond tot de bovenkant en van het ene uiteinde tot het andere.
-
Reken niet op de haag
Een haag biedt geen meetbare bescherming tegen verkeerslawaai, ook niet als ze dicht is en uit meerdere rijen bestaat (de gids « Réaliser son mur antibruit » van het CidB). Ze onttrekt de geluidsbron aan het zicht en maakt de tuin aangenamer, maar verlaagt het aantal decibels niet. Ze vult een geluidsscherm aan, maar vervangt het niet.
-
Deel de tuin slim in
Richt de eethoek of het terras in aan de rustigste kant, achter het huis of een tuinhuis. Ook die houden geluid tegen. Een zithoek met uitzicht op de straat blijft, zelfs met afscherming, minder rustgevend dan een plek gericht op het achterste deel van de tuin.
De oplossing
Een geluidsscherm plaatsen
Voor particulieren is een geluidsscherm een geschikte bescherming tegen het geluid van een weg of spoorlijn. Het voldoet aan de hierboven besproken voorwaarden voor hoogte, plaatsing en een ononderbroken afsluiting. Onze houten SILENZO®-geluidsschermen zijn verkrijgbaar als ABSORB®-uitvoering voor stedelijke gebieden waar geluid tegen gevels weerkaatst, en als REFLECT®-uitvoering voor open gebieden langs wegen of spoorlijnen.
Lees voor de materiaalkeuze, de hoogte en de plaatsing ons artikel geluidsscherm voor buiten: werking, materialen en plaatsing. Gebruik de configurator voor geluidsschermen om de kosten van uw project te berekenen.
Uw project
Bereken uw geluidswerende muur
Lengte, hoogte en onderdelenlijst: de configurator stelt uw SILENZO®-project samen en berekent de prijs.
Veelgestelde vragen
Veelgestelde vragen
Vanaf hoeveel decibel wordt geluid hinderlijk?
Volgens Bruitparif kunnen gezondheidseffecten optreden boven 40 dB(A) ’s nachts en 50 tot 55 dB(A) overdag. Voor verkeerslawaai adviseert de WHO om onder een gewogen gemiddelde van 53 dB(A) over 24 uur te blijven.
Hoeveel decibel vermindert een geluidsscherm?
De Rw-waarde van een paneel, bijvoorbeeld 30 dB voor SILENZO® REFLECT®, geeft aan hoeveel geluid de wand in een laboratorium tegenhoudt. In een tuin is de werkelijke reductie kleiner, omdat een deel van het geluid over en langs de muur gaat. Die reductie hangt vooral af van de hoogte, de plaatsing en de ononderbroken aansluiting van de muur.
Beschermt een haag voldoende tegen verkeerslawaai?
Nee. Een haag ontneemt het zicht op de weg, maar vermindert het aantal decibels niet. Ze kan wel een nuttige aanvulling zijn voor de uitstraling van de tuin.
Kan een muur de trillingen van een trein of vrachtwagen tegenhouden?
Nee. Een muur houdt geluid tegen dat zich door de lucht verplaatst. Trillingen die via de grond worden overgedragen, zijn contactgeluid. Een buitenscherm helpt daar niet tegen.
Is er een vergunning nodig voor een geluidsscherm?
Vaak wel: voor een muur van 2 m of hoger moet u vooraf een melding doen bij de gemeente. De regels worden toegelicht in ons artikel over geluidsschermen.
Meer informatie
Gerelateerde artikelen
